Houterigheid
Slechte houding
Onzeker bewegen
Achterstand in de grove of fijne motoriek
Slechte organisatie van nieuwe handelingen
Matige motivatie
Geen idee van het eigen functioneren in het dagelijks leven
Matige motivatie
Onvoldoende alert zijn

Deze problemen komen vaak samen voor met aandachtstekort, overbeweeglijkheid (hyperactiviteit), onderbeweeglijkheid (hypoactiviteit) en impulsiviteit. Daardoor hebben kinderen met problemen in de sensomotorische integratie ook vaak leermoeilijkheden en problemen in de sociale en emotionele ontwikkeling. Ze kunnen onzeker zijn, onevenwichtig, overgevoelig en agressief.

Er zijn drie vormen van (senso)motorische remedial teaching:

• Sensomotorische integratietherapie
• Neuromotor Task Training
• Alertheidsprogramma

Sensomotorische integratie therapie
Sensomotorische integratie is het vermogen om informatie uit de wereld om ons heen en vanuit ons lichaam waar te nemen, te selecteren en de verschillende stukjes informatie met elkaar te verbinden. Als we de samenhang van verschillende informatie begrijpen, kunnen we op de juiste manier reageren.

We nemen informatie op via de zintuigen: de ogen, oren, neus, mond en huid. Via een intern verwerkingsproces in zenuwen en hersenen, selecteren we informatie en verbinden we de informatie met elkaar. Deze verbinding noemen we sensorische integratie. Bij dit integratieproces speelt het autonome zenuwstelsel een belangrijke rol. De ervaringen van de spieren, gewrichten, bewegingen en zwaartekracht worden gekoppeld aan de informatie van zien, horen, reuk, smaak en tastzin.

De sensomotorische integratietherapie is een proces-georiënteerd programma waarin bijvoorbeeld de balans en de fijne motoriek worden geoefend.

Soms is het proces-georiënteerde programma onvoldoende om het gewenste resultaat te bereiken. Dan is het nodig gericht bepaalde vaardigheden te oefenen.

Neuromotor Task Training
Dit is een programma om de vaardigheden waar het kind problemen mee heeft, gericht te oefenen, bijvoorbeeld de schrijfmotoriek.
Het programma bestaat uit: het formuleren van doelen, de procesanalyse en het taakgericht oefenen.

Bij het oefenen van een bepaalde vaardigheid wordt het kind niet alleen nieuw gedrag geleerd, maar wordt ook aandacht besteed aan kennis van de taak door vragen te stellen over de taakuitvoering, en wordt de motivatie bevorderd door het kind een gevoel van controle te geven.

Alertheidsprogramma
Het alertheidsprogramma is een modulatieprogramma dat kinderen leert hun activiteitenniveau te beheersen zodat ze hun gedrag kunnen afstemmen op de situatie. In sommige situaties moeten ze leren zichzelf af te remmen, in andere situaties juist leren energieker te zijn.
Het programma bestaat uit:
Fase 1 Herkennen: het herkennen en benoemen van het niveau van motorische activiteit
Fase 2 Doen: het leren veranderen van activiteitenniveaus door middel van sensomotorische methodes. Zo leren kinderen hun voorkeuren kennen.

Sommige kinderen zullen altijd de steun van hun omgeving nodig hebben om hun alertheidsniveau te regelen.

M.M. van Wijgerden-van der Burg